In the House of the Soul (C.P. Cavafy)

Links (Dark House) (candles) (Muses-Peruzzi) (Greek women-collage) (Sapphire) (Hetairae) (Greek Parliament) (Warm Nights) (Frog Fornication) (Dancing Women 1 ,2 ) (Parthenagogeion, Thessalonica) (mathitria koukla) (Deligianneio Parthenagogeio)(Greek Nuns) (Chios Nea Moni Mosaic) (Party Dancers) (Agher Church window, Ireland) (Woman through wet window) (Audrey Hepburn Nun) (Party : Romeo + Juliet film) (Dancing Flowers)

Μέσα στὸ Σπίτι τῆς Ψυχῆς γυρίζουνε τὰ Πάθη-

ὡραῖες γυναῖκες στὰ μεταξωτὰ

ντυμένες, καὶ μὲ σάπφειρους εἰς τὸ κεφάλι.

Ἀπὸ τὴν πόρτα τοῦ σπιτιοῦ ἕως μέσα εἰς τὰ βάθη

ὁρίζουνε τὲς αἴθουσες ὅλες. Στὴν πιὸ μεγάλη-

τὲς νύχτες ποὺ τὸ αἷμα των ζεστάθη-

χορεύουνε καὶ πίνουνε μὲ τὰ μαλλιὰ λυτά.
 ~

Ἔξω ἀπ’τὲς αἴθουσες χλωμὲς καὶ κακοεντυμένες

μὲ φορεσιὲς ἑνὸς παληοῦ καιροῦ,

ἡ Ἀρετὲς γυρίζουν καὶ μὲ πίκρα ἀκοῦνε

τὴν ἑορτὴ ποὺ κάμνουνε ἡ ἑταῖρες μεθυσμένες.

Στῶν παραθύρων τὰ ὑαλιὰ τὰ πρόσωπα κολνοῦνε

καὶ βλέπουν σιωπηλές, συλλογισμένες,

τὰ φῶτα, τὰ διαμαντικά, καὶ τ’ἄνθη τοῦ χοροῦ.

............................

Mais, parmi cette neige, une flamme empiète,
Écho d'un foyer rouge et qui somnole un peu
Plus au fond, tout au fond, dans la Maison de l'Âme,
Où vont et viennent et s'assoient autour d'un feu
Les Passions, avec leurs visages de femme.
 ~

En l’eau tiède des yeux tranquilles combien j’ai

Souvent, le soir, plongé mon visage et nagé

Dans leur silence, vers une rive inconnue !

Mon âme s’y sentait toute légère et nue

Et délivrée enfin des pesanteurs du corps.

...............................................

Μα ανάμεσα στο χιόνι αυτό μια φλόγα ορμά

Ηχώ από κόκκινη παραστιά που για λίγο νυστάζει

Πιό βαθιά, πέρα βαθιά, μέσα στο Σπίτι της Ψυχής,

εκεί πάνε κι έρχονται και κάθονται γύρω από μια φωτιά

τα Πάθη, με τα πρόσωπα τους, γυναίκας να μοιάζουν

Σε νερό χλιαρό με μάτια ατάραχα πόσες φορές

συχνά το βράδι το πρόσωπο βούτηξα

και κολύμπησα στη σιωπή τους

κατά μήκος μιας άγνωστης όχθης!

Η ψυχή μου όλη ένιωθε ανάλαφρη, γυμνή

από του σώματος λέφτερη επιτέλους τα βάρη

.............................................................

Αν το καβαφικό γράφτηκε το 1894 και το γαλλικό του Βέλγου παρακμιακού George Rodenbach , Ζωρζ Ρόντενμπαχ το 1896....εμπνεύστηκε ο Καβάφης αυτογενώς το ποίημα...μετά διάβασε το (Les Vies encloses, Έγκλειστες Ζωές) στο (Le Voyage dans les yeux, Ταξίδι στα Mάτια, IX) είδε ότι ταίριαζε το απόσπασμα και το προμετώπισε;;...Ο Κ.Θ. Δημαράς (Νεανικά Ποιήματα, σελ.76) αναφέρει...μάλλον το 1896 ή λίγο πριν...Το 1897 πάντως, έκανε και ένα ταξίδι στο Λονδίνο και το Παρίσι με τον αδερφό του Ιωάννη...αυτός ο Τζων Καβάφης είναι και ο πρώτος αγγλόφωνος μεταφραστής του...In the Soul's House the Passions circulate....βρίσκεις άκρη από ποίημα νεανικό, κρυμμένο, αδημοσίευτο;;...

Και συνοψίζει ο Δημαράς : Δίπλα στις επιδράσεις που δεχόταν ο νέος ποιητής, του αθηναϊκού ρομαντισμού πρώτα, και ύστερα του παρνασσισμού, παρουσιάζεται γρήγορα και μια τρίτη σχολή που θα τον επηρεάσει και αυτή αποφασιστικά. Είναι ο, γαλλικός και αυτός, συμβολισμός· παρουσιάστηκε σαν αντίδραση στην ξηρότητα του παρνασσισμού. Εκφράζει τις διεκδικήσεις της ψυχής, του συναισθηματικού κόσμου, τα στοιχεία της ρέμβης, του ονείρου, της αοριστίας.....*οι ατέλειες και οι αδεξιότητες του ποιήματος, δεν θα έπρεπε να μας κάνουν να παραβλέψουμε την παραστατική δύναμη των στίχων και την υποβλητικότητα που παρουσιάζουν.....απ' τα νεανικά ποιήματα άλλα αποκήρυξε και άλλα απέκρυψε. Κι όμως όλόκληρος ο καβαφικός κόσμος, όλη η ιδιοτυπία της παραγωγής του Καβάφη βρίσκονται υποδηλωμένα εδώ μέσα.

*Πέρα από το περιττό ε στο κάμνουν-ε οι εταίρες, δεν βλέπω άλλη ατέλεια...το μόνο μειονέκτημα του είν' πως παρουσιάζει την ανδρική πλευρά της φαντασίωσης...έτσι για λόγους δικαιοσύνης προς αναγνώστριες, κολλάω ως παρένθεση, τον αποκηρυγμένο παρνασσίζοντα  Οράτιο εν Αθήναις (1898)

Εἰς τῆς ἑταίρας Λέας το δωμάτιον,

ὅπου κομψότης, πλοῦτος, κλίνη ἁπαλή,

νέος μὲ  ἰάσμας εἰς τὰς χεῖρας ὁμιλεῖ

Κοσμοῦσι τοὺς δακτύλους του λίθοι πολλοί,
 ~

κ' ἐκ σηρικοῦ λευκοῦ φορεῖ ἱμάτιον
 μὲ ἀνατολικὰ κεντήματ’ ἐρυθρᾶ.

Ἡ γλῶσσα του εἶν’ Ἀττικὴ καὶ καθαρά,

ἀλλ’ ἐλαφρός τις τόνος ἐν τῇ προφορᾷ
~
τὸν Τίβεριν προδίδει καὶ τὸ Λάτιον.

Ὁ νέος τὴν ἀγάπην του ὁμολογεῖ,
κ’ ἡ Ἀθηναία τὸν ἀκούει ἐν σιγῇ
~
τὸν εὔγλωττόν της ἐραστὴν Ὁράτιον·
κ’ ἔκθαμβος βλέπει νέους κόσμους τοῦ Καλοῦ
ἐντὸς τοῦ πάθους τοῦ μεγάλου Ἰταλοῦ


 ....σπάνιες αντιθέσεις.....

.....άντρας λάλος με πάθος, πετράδια, λευκά μεταξωτά, κουλτουρέ προφορά...γυναίκα άλαλη.....

Όντως ο ποιητής Οράτιος σπούδασε ελληνικά στην Αθήνα γύρω στο 30 π.Χ και το σηρικό/μεταξωτό του ρούχο, εισαγωγής, made in China, από τους αρχαίους Σῆρες/Seres, ίσως απ' την κινέζικη λέξη si, μετάξι. Και το γιασεμί/ίασμος/ιάσμη απ' την Ασία· περσικό yasamen. Η Λέα, ωραίο όνομα, εμπνευσμένο ίσως απ' τις εταίρες Λαΐδα, Λέαινα ή Λεόντιον ή μήπως το εβραϊκό Leah/Λεία...

Οι τελευταίοι στίχοι θυμίζουν κάτι μεταξύ Ωραία μου Κυρία και Pretty Woman...έκθαμβος η Λέα μαθαίνει νέους κόσμους Ομορφιάς στους στίχους και το μπλα-μπλα του εραστή της...μα είναι δυνατόν;;..εταίρα μορφωμένη να θαμπώνεται από τέτοια;;...μάλλον προσποιείται από ευγένεια και υποκλίνεται στο πάθος του Λατίνου εραστή....

Εδώ στα νιάτα του ο Καβάφης περιγράφει κατ' εξαίρεση  Γυναίκες της Ηδονής και τον Ετερόφυλο Έρωτα.

Και τα δυό ποιήματα φαίνεται να περιγράφουν την Αρχαία Ελλάδα· το δεύτερο ναι, το πρώτο όχι· μιλάει για το Σπίτι της Ψυχής του Μεσαίωνα και της Βικτοριανής Ηθικής, ακόμα και τη δεκαετία του εξήντα και εβδομήντα, όταν ενάρετοι έφηβοι δεν πήγαιναν σε πάρτυ για λόγους αυτοπειθαρχίας ή γονεϊκής καταστολής. Οι αρχαίοι δεν ήταν στερημένοι πουριτανοί, ώστε σε κάποιο συμπόσιο, κάποιες λιγούρες Αρετές, να 'χουν κολλήσει τα μούτρα στα παράθυρα.

Αυτό το ψυχολογικό δίλημμα Ηδονές-Αρετές αντιμετωπίζουν μέσα τους και δυο άλλοι καβαφικοί νέοι..ο Σύρος Μυρτίας (4ος μ.Χ. -1911) και ο Εβραίος Ιάνθης Αντωνίου (1ος π.Χ - 1919)...πολύ χαρακτηριστικό της καβαφικής θεματολογίας.

Και κλείνω με την ουσία του τίτλου...αυτά συνέβαιναν μέσα τους, βαθιά, στον οίκο της ψυχής...βράζουν τα πάθη...απέξω στον κόσμο φαίνονταν φρόνιμοι και πραείς, ενάρετοι μιας άλλης εποχής....

 

(Κήμος Μενεδώρου - Kimos Menedorou)

(Cavafy, On an Italian Shore - Καβάφη, Εις Ιταλικήν Παραλίαν )

(Battle of Corinth 146 BC - Μάχη της Λευκόπετρας)

(Magna Graecia) 

Image Links (Sakis Rouvas) (Salerno marble head 5th c.BC) (Paestum Diver - Tomb of the River) (Oinochoe by the Shuvalov Painter) (Symposium) (Map of Magna Graecia by Jean Baptiste Bourguignon d'Anville) (Numismatic Map of Magna Graecia) (Tarentine Horseman of Magna Graecia: 430-190 BC) (Pyrrhic War) (Rome 146 BC) (Men's Health Rouvas) (Archimedes Thoughtful by Fetti 1620) (Satellite South Italy Snow) (Sunset in Salina) ((Ken Musgrave - The evolution of "Lethe") (Archimedes' death) (Archimedes Heat Ray by Giulio Parigi) (Give me a place to stand on, and I will move the Earth) (SPQR - Liburna quinquereme) (Syracusia) (Achaen, Aetolian Leagues) (Critolaus) (La Destruccion de Corinto) (Ancient Greece: From the Earliest Times Down to 146 B.C by Robert Pennell) (Elgin Marbles - East Pediment) (British Museum) (Caryatids, New Acropolis Museum) (Archaeological Museum of Corinth-Images) (Ephedrismos) (Eurytos column-crater) (Bellerophon killing Chimaera) (Neptuno colosal, Museo del Prado) (Corinthian helmet) (Temple of Octavia) (Corinthian Order) (Temple of Apollo, Corinth) (Votive Offerings to Asclepius) (Last Day of Corinth - detail by Tony Robert-Fleury) (Inscription of Lucius Mummius Achaicus) (Pax Romana) (S.Paul 1,2) (Η Λεηλασία και Καταστροφή των Ελληνικών Αρχαιοτήτων - Κυριάκος Σιμόπουλος) (Will be Greece forced to sell the Acropolis?) (Ελλάς Πωλείται 1980 - 1, 2) (Themis, Θέμις σχεδόν τυφλή) (σκάνδαλα) (εκλογές) (ρουβάς γυαλί) (φοιτητικές παρατάξεις- Siemens) (Greek riot rose candle) (Burning Greek Parliament, Καίγεται η Βουλή) (Alone by the Sea) (Loneliness)

Ὁ Κῆμος Μενεδώρου,            Ἰταλιώτης νέος,


τόν βίον του περνᾶ             μέσα στές διασκεδάσεις˙


ὡς συνηθίζουν τοῦτοι οἱ ἀπ’ τήν Μεγάλη Ἑλλάδα


μές στά πολλά τά πλούτη                       άναθρεμμένοι νέοι.
~~~
Μά σήμερα εἶναι λίαν,             παρά τό φυσικό του,


σύννους καί κατηφής.            Κοντά στήν παραλίαν,


μέ ἄκραν μελαγχολίαν            βλέπει πού ἐκφορτώνουν


τά πλοῖα μέ τήν λείαν             ἐκ τῆς Πελοποννήσου.
~~~
Λάφυρα ἑλληνικά˙            ἡ λεία τῆς Κορίνθου.


Ἆ σήμερα βεβαίως                      δέν εἶναι θεμιτόν,


Δέν εἶναι δυνατόν                     ὁ Ἰταλιώτης νέος


νἄχει γιά διασκεδάσεις             καμιάν ἐπιθυμίαν.  

(En playa Italiana)

Kimos Menedoru, joven italiano, su existencia pasa en las diversiones como acostumbran aquellos bien nutridos jóvenes los de la Magna Grecia entre tantos ricos. Mas hoy está excesivamente, demasiado para su físico, pensativo y hosco. Cerca de la playa, con extrema melancolía ve que descargan los barcos con pillajes del Peloponeso. Despojos griegos; los pillajes de Corinto. Ah, hoy por supuesto no es lícito, no es posible que el joven italiano tenga para diversiones ningún deseo (Traducción -Mexicano Luis González de Alba)

Η κήμος, ασπρολούλουδο το Λεοντοπόδιο, Edelweiss. Ο κημός, το φίμωτρο. Το λευκό συμβολίζει την αγνότητα της νεανικής ψυχής του έφηβου αστού που φιμώνει τη διάθεση για καλοπέραση, συλλογιζόμενος τα δεινά της πατρίδος. Κατά το Κίμων δεν υπάρχει αρχαίο όνομα Κήμος, ούτε Κύμος αν δεχτούμε ένα συνειρμό με τους Κυμαίους της Νάπολης....αρχικά ήθελα το Kemos ως αρχαιοπρεπές αλλ' επέλεξα το Kimos, αγγλιστί "κάιμος"..Ο Καημός του Μενεδώρου :-)....

.........................................................................................................................................................

Τα παρακάτω από Γ.Π. Σαββίδη, «Η Μεγάλη Ελλάδα του Καβάφη» (1990)

Ζ. Μόλις που προφθαίνομε να ιδούμε και το έβδομο ποίημα που μας αφορά εδώ: το «Εις Ιταλικήν Παραλίαν», δημοσιευμένο στα 1925, και ενδεχομένως γραμμένο λίγο μετά την Μικρασιατική Καταστροφή. Για να το θυμηθούμε, το διαβάζω ― δεδομένου δε ότι αγνοούμε πότε όντως εγράφηκε, μπορεί ωφέλιμα να το συγκρίνει κανείς, νοερά, με το μετρικώς ομοιόμορφο «Προς τον Αντίοχον Επιφανή», που γράφηκε και δημοσιεύτηκε στα 1922.

  Το ποίημα σκηνοθετείται σκοπίμως αόριστα κάπου στην Κάτω Ιταλία, μα επακριβώς στα 146 π.Χ. Ήδη έχει αρχίσει ο Ρωμαϊκός αποικισμός της πρώην Magna Grecia, και σε μισόν αιώνα όλοι οι Ιταλιώτες, νέοι και γέροι, θα έχουν γίνει Ρωμαίοι πολίτες ισότιμα έκθετοι στην αρπακτικότητα του περιβόητου προπραίτορα Γάιου Βέρρες.

    Έχουμε εδώ, βέβαια, την πιο δεξιοτεχνική χρήση ειρωνικής ρίμας σε όλο το έργο του Καβάφη. Επίσης έχουμε την μόνη άλλη ―διπλή μάλιστα― χρήση της λέξης Ιταλιώτης, που ισοζυγιάζεται από την διπλήν επανάληψη της λέξης διασκεδάσεις ― ανάλαφρα τετρασύλλαβη εδώ, σε αντιδιαστολή προς την πεντασύλλαβη μορφή που συναντήσαμε στο «Οι Ταραντίνοι Διασκεδάζουν». Ακόμη, το πρώτο μέρος του ποιήματος τελειώνει με διπλή τυπογραφική έμφαση ― τον απομονωμένο στίχο με διαφορετικά στοιχεία:

  

            Λάφυρα ελληνικά· η λεία της Κορίνθου.

    Τον στίχον αυτόν, μια έξυπνη αναγνώστρια ―η Λιάνα Κανέλλη― μου επέμενε πως πρέπει να τον απαγγέλλουμε φωναχτά, σε τόνο εμπορικού διαλαλήματος.

    Τέλος, προσθέτω πως ο ψευδώνυμος Κήμος Μενεδώρου, κοινωνικά θα μπορούσε να θεωρηθεί ομογάλακτος αδελφός του πρωτοκλασάτου Ιμένου, αν ίσως όχι και του Αιμιλιανού Μονάη. ...................................................................................................................................................

Μια ενδιαφέρουσα επέκταση του ποιήματος έχει κάνει ο Γιώργος Μίχος με τίτλο "ο Μπρεχτ σχολιάζει Καβάφη"

Μα σαν είδεν ο Κήμος το πλήθος των εμπόρων
οι πλείστοι εκ Κορίνθου που αγόραζαν τη λεία
σαν είδε τα καράβια των Κορινθίων εμπόρων
που έφερναν τη λεία κάποια κατήφεια άλλη
τον έφερε το πράγμα. Και έσυρε το βήμα
στης αγοράς τους πάγκους εξέρασε δεόντως
και Κόρινθο και λεία φόρεσε τα καλά του
και τράβηξε στο γλέντι των Κορινθίων εμπόρων
με σκέψεις για το τέλος ως λεν της Ιστορίας

Και κράτησε τη θλίψη για το μικρόν του βίου...
και τις μισοειδωμένες δικές του ψευδαισθήσεις.

...ενναλακτικές....οι πλείστοι εξ Ελλάδος που αγόραζαν τη λεία σαν είδε τα καράβια Ελλαδιτών εμπόρων...με πρώτη σκέψη εκ της Ρόδου και Ροδιτών εμπόρων, ναυτική δύναμη και σύμμαχος της Ρώμης...ή ακόμα οι πλείστοι Ιταλιώτες...σαν είδε τα καράβια Ιταλιωτών εμπόρων...με πρώτη σκέψη τις Συρακούσες για να κάνει αντίθεση με τη μητρόπολη η διάσημη αυτή αποικία της Κορίνθου...κι όλα αυτά γιατί οι Κορίνθιοι, οι πιό διάσημοι έμποροι μεν αλλά η πόλη ισοπεδώθηκε και επανιδρύθηκε ως Ρωμαϊκή Αποικία το 44 π.Χ. από τον Ιούλιο Καίσαρα (Colonia Laus Iulia Corinthiensis).. στο τσάκ πρόλαβε το τέλος της ιστορίας....ίσως βέβαια και να ξέμειναν κάποιοι έμποροι που πήραν τα βουνά της Κορινθίας....ή μπορείς συμβολικά να πείς ....χάρηκαν, τίμησαν Ειρήνη των Ρωμαίων και κράτησαν τη θλίψη για το μικρό τους βίο, τις μισοειδωμένες ελληνικές αισθήσεις....

Συνοπτικά 

Δύο οι αναγνώσεις του ποιήματος. Η πρώτη Πατριωτική, Αγαλματολάτρισσα και για να το πούμε με σημερινούς όρους να καταλαβαινόμαστε...o Πλούσιος Νοτιο-Κύπριος Νέος αγναντεύει τα λάφυρα της Βόρειας Κύπρου. Η δεύτερη αφορά την Εφηβική, Νεανική ψυχολογία δλδ, υπάρχει κάτι, το ο,τιδήποτε που μπορεί να φιμώσει το Nέο από τις διασκεδάσεις σκεπτόμενος του έξω κόσμου τα δεινά;;..Life is too short...Keep walking...ας πληρώσουν τις ενοχές αυτοί που τις προξένησαν...δε θα χαλάσουμε εμείς τα μπάνια του λαού, που οι προγόνοι μας με αγώνες τα κατέκτησαν...

Τέλος

Σήμερα, Μέρα των Μουσείων γιορτάζουν οι Αρχαίοι Λαοί με μνήμη και μνημεία πίσω τους, οι Έλληνες και οι Αιγύπτιοι, που θα 'λεγε και ο Καβάφης. Χρόνια μας Πολλά και Καλή Φώτιση στην Αυτοδιαχείριση του Μνημιακού μας Πλούτου και Συνείδησης............
.............

....το νόημα του ποιήματος με μία φράση.....
...ΜΟΥΣΕΙΑ ΑΝΟΙΧΤΑ, ΕΛΛΗΝΑΔΙΚΑ ΚΛΕΙΣΤΑ!....  :-))

Greeks: under a blue southern Italian
sky, of Greater Greece a part,
colonists along the Italian shore
down into furthest Sicily -
Menedoros' son, Kemos, one of these,
leads a life of luxury,
of elegant amusement, perhaps of vice
(although the most fastidious)
to which these boys were raised and are accustomed.


But today, going against his nature
(always inclined to lightness) Kemos is thoughtful.
From a Roman cargo ship inshore
they are even now unloading
looted statuary from the Pelopennese:
Hermes and Hyacinthus, an athlete, Zeus
in glorious young manhood armed and ready.
From plundered Greece, after the sack of Corinth.


Seeing this, the light youth knows
under that blue Italian sky
beneath the radiance of the summer sun
it is no longer possible for him,
a transplanted Greek, but after all a Greek,
to be amused.


(translation Charles Bryant)

(Flag of Magna Graecia)